Regenwater opvangen op een balkon kan prima, ook zonder grote regenton. De meest gebruikte oplossingen zijn platte opvangbakken, stapelbare jerrycans of een kleine slimme regenton van 60 tot 100 liter die je onder een afvoerpijp plaatst. Welke optie werkt, hangt af van hoeveel ruimte je hebt, wat het balkon mag dragen en of je een afvoerpijp kunt aftappen.
Waarom regenwater opvangen op een balkon lastiger is dan in een tuin
In een tuin hang je een regenton onder de dakgoot en klaar. Op een balkon heb je te maken met drie beperkingen tegelijk: gewicht, ruimte en de vraag of er überhaupt een afvoerpijp aanwezig is. Een volle regenton van 200 liter weegt 200 kilogram. Veel balkons, zeker bij appartementen, mogen maar 150 tot 300 kilogram dragen in totaal, inclusief meubels, planten en mensen. Het gewicht van water is dus een serieus punt om te checken, bij voorkeur bij de VvE of in de bouwtekening.
Daarnaast hebben balkons vaak geen dakgoot. Het regenwater valt direct op het balkonoppervlak en stroomt weg via een balkongoot of drain. Dat maakt het opvangen anders dan in een tuin, maar zeker niet onmogelijk.
Praktische manieren om regenwater op te vangen op een balkon
Er zijn meerdere manieren die goed werken, afhankelijk van jouw situatie:
- Lage, platte opvangbak onder de afvoer: Plaats een platte bak of kuip onder de balkondrain. Zo vang je al het water op dat anders wegloopt. Een bak van 30 tot 50 liter is licht genoeg en neemt weinig ruimte in.
- Emmer of jerrycan bij de balkongoot: Zet een emmer of jerrycan aan het einde van de balkongoot. Na een bui haal je hem weg of gebruik je het water direct voor je planten. Simpel, licht en goedkoop.
- Kleine regenton (60 tot 100 liter): Als het gewicht het toelaat, geeft een kleine regenton meer capaciteit. Kies een model met een kraantje onderaan, zodat je er makkelijk een gieter onder kunt houden. Let op: 100 liter water weegt 100 kilogram, bovenop het gewicht van de ton zelf.
- Wijn- of waterzak (flexibele IBC-zak): Een opvouwbare waterzak of flexibele opvangzak past in kleine ruimtes en is leeg haast gewichtloos. Sommige modellen zijn speciaal gemaakt voor balkons en hebben een capaciteit van 60 tot 150 liter.
- Plantenbak als opvang: Grote plantenbakken zonder afvoergaten vangen regenwater direct op. Handig als je toch al planten hebt staan; je combineert opvang en gebruik in één.
Hoe vang je water op zonder afvoerpijp?
Veel balkons hebben geen separate afvoerpijp, alleen een drain of goot in de vloer. In dat geval werk je met oppervlakopvang: leg een schoon zeil, afdekzeil of speciaal opvangdoek op het balkon tijdens een regenbui en leid het water naar een lager punt waar een emmer staat. Dit is minder efficiënt dan een dakgoot, maar het werkt wel. Verwacht bij een bui van 10 millimeter regen op een balkon van 5 vierkante meter zo’n 50 liter opvang, als je het meeste water tegenhoudt.
Een andere optie is om boven planten te hangen: hang een trechter of grote schaal boven je gieter en laat die de neerslag verzamelen. Niet spectaculair, maar bij een langdurige regenbui vul je een gieter van 8 liter zo een paar keer.
Regenwater opvangen op een balkon: wat mag wel en niet?
Opvangen voor eigen gebruik, zoals het water geven van planten, is in Nederland gewoon toegestaan. Je hebt hier geen vergunning voor nodig. Wat wél kan spelen, is de VvE (Vereniging van Eigenaren) bij een appartement. Sommige VvE’s stellen regels aan wat je op een balkon mag plaatsen, inclusief zware tonnen of permanente constructies. Vraag dit na als je twijfelt, zeker als je een ton van meer dan 100 liter overweegt.
Gebruik het opgevangen water alleen voor planten, schoonmaak of toiletspoeling (als je een apart systeem hebt). Drink regenwater van een balkon nooit zonder behandeling, want het kan vervuild zijn met fijnstof, vogeluitwerpselen of resten van het balkonoppervlak.
Tips om het meeste uit je opvang te halen
- Gebruik een filter of fijn gaas over de opvangbak om bladeren en vuil buiten te houden.
- Leeg de bak regelmatig; stilstaand water trekt muggen aan, zeker in de zomer.
- Kies donkere of ondoorzichtige bakken: alggroei gaat dan langzamer.
- Plaats de opvang zo dicht mogelijk bij de drain of het laagste punt van het balkon voor maximale opbrengst.
- Label de emmer of ton duidelijk als “regenwater” zodat je hem niet per ongeluk voor drinkwater gebruikt.
Met een emmer, jerrycan of kleine ton haal je al snel tientallen liters per maand van je balkon, genoeg om al je planten te voorzien zonder de kraan aan te zetten. Begin klein, check het gewicht en schaal op als het werkt. Voor de meeste balkonbezitters is een opvangbak van 30 tot 60 liter de beste combinatie van licht, simpel en nuttig.
